Tavuk Şavurma Tarifi
Sokak lezzetlerinin en tanınmışlarından biri olan şavurma, Orta Doğu mutfağının köklü lezzetlerinden biridir, kökeni özellikle Suriye ve Lübnan sokaklarına dayanır. Döner ile akraba ama kendine has bir baharat dünyasına sahiptir. Geleneksel olarak dikey ızgarada saatlerce dönerek pişen bu et, evde aynı ekipman olmadan da benzer bir sonuçla hazırlanabilir.
Çoğu kişi bu lezzeti sadece dışarıda sipariş edilebilecek bir şey olarak görür, oysa doğru baharat ve teknikle ev yapımı tavuk şavurma mutfakta da aynı tadı yakalayabilir. Sır, baharat karışımında ve etin ince dilimler halinde üst üste istiflenerek pişirilmesinde gizlidir. Bu yığma teknik, et pişerken kendi suyunu komşu dilimlere aktarır ve sonucu kurumadan korur.
Tavuk Şavurma Baharatı ve Dönerden Ayıran Özellikler
Şavurmanın kimliği baharat karışımında saklıdır. Kimyon, zerdeçal, tarçın ve kırmızı tatlı biber bu karışımın temelini oluşturur, bazı tariflerde kakule veya karanfil de eklenir. Bu kombinasyon ete sıcak ve derinlikli bir koku katar, döner baharatlarına kıyasla Lübnan ve Suriye mutfaklarına daha yakın bir karakter taşır. Tarçın oranının fazla olması ilk denemede şaşırtıcı gelebilir, ama pişince bu tatlımsı koku diğer baharatlarla dengelenir.
Marinasyonda yoğurt kullanılması da önemli bir farktır. Yoğurt eti yumuşatırken baharatların yüzeye tutunmasını sağlar. Limon suyu bu dengeyi tamamlar, hem ekşimsi bir ton katar hem de etin tazeliğini korur. Marinasyon süresi en az iki saat olmalı, mümkünse gece boyunca beklenmelidir, çünkü baharatların ete işlemesi zaman ister. Sabah marine edip akşam pişirmek bu süreyi kullanmanın en pratik yoludur.
Evde dikey ızgara olmadan benzer bir sonuç almak için et ince dilimler halinde kesilip bir fırın kabında veya şiş üzerinde üst üste istiflenir. Bu istifleme, dilimlerin birbirine yaslanarak nem kaybetmesini önler, tek tek pişirilen ince dilimler ise çok daha hızlı kurur.
Malzemeler
4-6 Kişilik Porsiyon İçin
| Kemiksiz tavuk but eti (ince şeritler) | 700 gram |
| Yoğurt | 3 yemek kaşığı |
| Zeytinyağı | 2 yemek kaşığı |
| Limon | 1 adet (suyu) |
| Sarımsak (ezilmiş) | 4 diş |
| Tuz | 1 tatlı kaşığı |
| Karabiber | 1 tatlı kaşığı |
| Kimyon | 1 tatlı kaşığı |
| Zerdeçal | 1 tatlı kaşığı |
| Tarçın | 1 çay kaşığı |
| Kırmızı tatlı biber | 1 çay kaşığı |
Hazırlanışı
1 | Yoğurt, zeytinyağı, limon suyu, sarımsak ve tüm baharatlar bir karıştırma kabı içinde karıştırılır. |
2 | İnce dilimlenmiş tavuk etleri marinasyona batırılır, üzeri kapatılıp en az 2 saat, mümkünse gece boyunca buzdolabında dinlendirilir. |
3 | Marine edilmiş dilimler bir fırın kabı içine sıkıca istiflenir, üst üste sıralanan dilimler birbirine yaslanmalıdır. |
4 | Önceden ısıtılmış bir fırın içinde 200 derecede 35-40 dakika pişirilir, sürenin ortasında bir kez çevrilir. |
5 | Pişen et fırından çıkarılıp 5 dakika dinlendirilir. |
6 | Keskin bir şef bıçağı ile ince dilimler halinde kesilir. |
7 | Dilimler geniş bir servis tabağı üzerinde toplanır. Lavaşta tavuk şavurma servis etmek isteyenler, lavaşı hafifçe ısıtıp üzerine dilimleri, taze sebzeleri ve şavurma sosunu ekleyip sarabilir. Şavurma sosu için 4 yemek kaşığı süzme yoğurt, 1 ezilmiş sarımsak dişi, 1 tatlı kaşığı limon suyu ve bir tutam tuz karıştırılır. Bu basit sos hem etin baharatlı tadını yumuşatır hem de lavaşın içine güzel bir kremamsı doku katar. Tahin eklemek isteyenler bir tatlı kaşığı kadar ekleyerek sosu biraz daha yoğunlaştırabilir. |
Pişirirken Bilinmesi Gerekenler
İstifleme sırasında dilimlerin sıkıca üst üste yerleştirilmesi sonucu doğrudan etkiler. Gevşek dizilen dilimler arasında boşluk kalırsa pişme süresi boyunca nem daha hızlı kaybolur. Fırın kabının dar ve derin olması bu açıdan geniş ve sığ kaplara göre daha avantajlıdır. Dilimlerin kalınlığı da eşit tutulmalı, çok kalın parçalar içten geç pişerken ince parçalar dışta kuruyabilir.
Pişirme sırasında üzerine birkaç kez marinasyon suyu veya zeytinyağı sürmek, dışarıdaki kısmın kurumasını önler. Etin iç sıcaklığının 75 derecenin altına düşmemesi gıda güvenliği açısından önemlidir, bu kontrol özellikle kalın istiflerde gözden kaçırılmamalıdır. Pişirme süresinin sonunda üst kısmı hafifçe kızartmak isteyenler fırının ızgara fonksiyonunu kısa bir süre devreye alabilir.
Besin değeri açısından 150 gramlık bir porsiyon tavuk şavurma ortalama 240-270 kalori taşır. Protein oranı yaklaşık 28 gram civarında kalır, yağ oranı ise kullanılan etin yağ içeriğine göre değişir. Yanında eklenen şavurma sosu ve lavaş bu değeri belirgin şekilde artırabilir, bu yüzden porsiyon kontrolü yapmak isteyenler sosu ayrı servis edebilir.
Daha hafif bir versiyon isteyenler tavuk göğsü kullanabilir, ancak göğüs etiyle hazırlarken pişirme süresinin kısaltılması ve marinasyonun biraz daha uzun tutulması gerekir, çünkü göğüs eti but etine kıyasla daha çabuk kurur.
Sokak Lezzetini Evde Yakalamak
Evde hazırlanan tavuk şavurma, Suriye ve Lübnan sokaklarındaki dikey ızgaranın verdiği o tanıdık tadı fırında yakalamanın pratik bir yolu. Doğru baharat oranı ve sıkı istifleme tekniği takip edildiğinde sonuç sokaktaki şavurmacılardan farksız olur. Kalabalık bir akşam yemeği için bu tarif kolayca büyütülebilir, sadece fırın kabının boyutu ve pişirme süresi buna göre ayarlanmalıdır, çünkü daha büyük bir istif daha uzun süre isteyebilir.
Bir kez denedikten sonra baharat oranını kendi damak zevkinize göre ayarlamak isteyebilirsiniz. Bazı evlerde karışıma biraz daha fazla zerdeçal eklenir, bazılarında tarçın oranı azaltılır. Kalan dilimleri buzdolabında saklayıp ertesi gün lavaş veya salata içinde değerlendirmek de mümkündür, soğuduğunda bile tadı bozulmaz.
Doğru ekipman ve iyi bir marinasyon sayesinde, saatlerce dönen şavurma ocağına ihtiyaç duymadan evinizde Orta Doğu mutfağının en sevilen sokak lezzetlerinden birini hazırlayabilirsiniz.
