Semizotlu ve Meyveli Salata Tarifi

Semizotunu Tanımak

Semizotu, kalın ve sulu yaprakları olan, hafif ekşi tatlı bir yeşilliktir. Yaz aylarında bolca bulunur, sonbaharın ilk haftalarına kadar pazar tezgahlarında yerini korur. Bitkiler arasında omega üç yağ asidi bakımından dikkat çeken sebzelerden biri olarak bilinir.

Taze semizotunun yaprakları dolgun, parlak ve koyu yeşildir. Saplar kırıldığında çıtırdar ve içinden su çıkar. Solmuş, yumuşamış ya da yaprakları sararmış demetler tezgahta bekletilmiştir. Bu tür semizotu salatada çabuk suyunu bırakır ve tabak kısa sürede sulanır.

Semizotunun kalın saplı ve ince saplı iki türü pazarda bulunur. Kalın saplı semizotu daha sulu ve gevrektir, bu salata için daha uygundur. İnce saplı tür ise daha yapraklıdır ve yemeklerde tercih edilir.

Semizotlu ve Meyveli Salata Malzemeleri

Bu ölçüler dört kişilik bir yan salata ya da iki kişilik ana öğün için hesaplanır.

Semizotunu Temizlemek

Semizotu toprağa yakın büyüdüğü için yapraklarının arasında kum ve toprak barındırır. Bu yüzden temizlik dikkat ister. Önce kalın ve odunsu alt saplar kesilip atılır. Yapraklı üst kısım ve ince saplar salataya girer.

Ayıklanan semizotu geniş bir kapta bol soğuk suya alınır ve birkaç dakika bekletilir. Kum dibe çöker. Semizotu sudan elle alınır, su dökülür ve işlem iki üç kez tekrarlanır. Son suda dipte kum görünmediğinde temizlik tamamlanır. Semizotu süzgece alınarak dökülürse dibe çöken kum yeniden yaprakların üstüne gelir, bu yüzden elle almak gerekir.

Yıkanan semizotu temiz bir bezin üzerine yayılır ve hafifçe kurulanır. Islak yapraklar sosu tutmaz ve salatanın dibinde su birikir.

Meyveleri Hazırlamak

Meyveler kabuklu kullanılır, bu nedenle bol suda yıkanır. Elma ve armut dörde bölünür, çekirdek yatakları çıkarılır ve ince dilimlenir. Dilimler hemen limon suyuyla karıştırılır. Limon meyvelerin kararmasını geciktirir ve salata servise kadar canlı rengini korur.

Portakalın kabuğu beyaz zarıyla birlikte soyulur. Dilimler zarların arasından keskin bir bıçakla çıkarılır. Bu yöntemle portakal salataya acı zar olmadan, yalnızca sulu iç kısmıyla girer. Dilimleme sırasında akan portakal suyu bir kapta toplanır ve sosa eklenir.

Meyveleri ince ve eşit dilimlemek için geniş bir kesme tahtası işi kolaylaştırır. Karaca'nın kesme tahtası seçenekleri arasında bambu, ahşap ve cam modeller bulunur. Meyve ve yeşillik için ayrı bir tahta kullanmak, et ya da soğan kokusunun salataya geçmesini önler.

Nar taneleri kabuğundan doğrudan bir kaseye ayıklanır. Nar ikiye kesilir, kesik yüzü avuç içine bakar biçimde kasenin üstünde tutulur ve kabuğun arkasına bir tahta kaşıkla vurulur. Taneler kaseye düşer, beyaz zarlar ayıklanır.

Ceviz içleri iri parçalara kırılır. Kuru bir tavada iki üç dakika kavrulursa aroması belirginleşir. Beyaz peynir küçük küpler halinde doğranır ya da elle ufalanır.

Sosu Hazırlamak

Sos, salatanın ekşi ve tatlı dengesini kuran parçadır. Portakal suyu, nar ekşisi, zeytinyağı, bal, tuz ve karabiber küçük bir kapta çırpılır. Sos hafif koyu ve parlak bir kıvam alır.

Taze sıkılmış portakal suyu sosa hazır meyve suyunun veremediği bir ferahlık katar. Bir narenciye sıkacağı portakalı birkaç saniyede sıkar ve çekirdekleri suya karıştırmaz. Sosun tadı salataya dökülmeden önce kontrol edilir. Ekşi ağır basarsa biraz daha bal, tatlı ağır basarsa birkaç damla limon eklenir.

Bal yalnızca sosa yumuşak bir tatlılık verir ve az miktarda kullanılır. Bir yaşından küçük bebeklere bal verilmez, bu yüzden bebekli sofralarda bebeğin tabağı soslanmadan ayrılır ya da bal sostan çıkarılır.

Salatayı Birleştirmek

Geniş bir salata kasesi tabanına semizotu yayılır. Üzerine elma ve armut dilimleri, portakal dilimleri ve nane yaprakları serpilir. Malzemeler el yordamıyla hafifçe karıştırılır. Ceviz, beyaz peynir ve nar taneleri en üste yerleştirilir.

Sos salataya servisten hemen önce gezdirilir. Önceden soslanan semizotu suyunu bırakır, meyveler yumuşar ve ceviz nemlenir. Salata önceden hazırlanırsa malzemeler ayrı ayrı kaplarda tutulur ve sofraya gelmeden önce birleştirilir.

Sık Yapılan Hatalar

Semizotlu salatada en sık yapılan hata semizotunun ıslak bırakılmasıdır. Yapraklarda kalan su sosu inceltir ve meyvelerin tadını sulandırır. Bir başka hata meyvelerin çok önceden dilimlenmesidir. Limonla korunsa bile elma ve armut bir saati aşkın bekleyince dokusunu kaybeder.

Sosun fazla kullanılması da salatanın dengesini bozar. Semizotu ve meyveler kendi sularını taşır, bu yüzden sos yaprakları yalnızca hafifçe parlatan bir miktarda dökülür. Kalan sos ayrı bir kasede sofraya gelir.

Mevsime Göre Farklı Seçenekler

Bu salatanın meyveleri mevsime göre değişir. Yaz başında elma ve armut yerine çilek ya da şeftali dilimleri kullanılır. Yaz ortasında karpuz küpleri semizotunun serinliğiyle iyi bir eşleşme kurar. Sonbaharda ise nar, mandalina ve ayva gibi meyveler salataya girer.

Beyaz peynir yerine lor peyniri ya da ufalanmış tulum peyniri de kullanılır. Ceviz yerine kavrulmuş fındık ya da badem salataya farklı bir çıtırlık katar.

Semizotlu Salatanın Yanına Ne Gider

Semizotlu ve meyveli salata ızgara etlerin yanında ferah bir karşılık oluşturur. Izgara köfte, tavuk şiş ya da kuzu pirzola gibi doyurucu tabakların yağlı tadı, salatanın ekşi ve tatlı sosuyla dengelenir.

Balık yemeklerinde de bu salata sık tercih edilir. Fırında levrek ya da ızgara çipura gibi beyaz etli balıklar, portakallı sosun ferahlığıyla iyi uyum sağlar. Etsiz bir sofrada ise mercimek köftesi, bulgur pilavı ya da zeytinyağlı bir yemekle birlikte hafif bir öğün oluşturur.

Sofrada Semizotlu Salata

Semizotlu ve meyveli salata renkleriyle sofranın en dikkat çeken tabaklarından biridir. Yeşil semizotu, kırmızı nar taneleri, turuncu portakal dilimleri ve beyaz peynir aynı kasede canlı bir görüntü oluşturur.

Bir yemek takımı ile kurulan sofrada salata kasesi masanın ortasına konur ve herkes kendi tabağına dilediği kadar alır. Ana yemeğin yanında paylaşılan bu renkli kase, sofraya hem hafiflik hem de mevsimin tadını getirir.