Kıyma Dolgulu Patates Topların Tarifi
Patates topları misafir sofralarında ilk tükenen tabaklardan biridir. Dışı galeta ununun verdiği ince kabukla çıtırdar, içi ise yumuşak patates püresiyle dolu kalır. Ortasına kimyonlu, salçalı bir kıyma harcı yerleştirildiğinde bu küçük toplar ara sıcak olmaktan çıkar ve doyurucu bir ana yemeğe dönüşür. Kıyma dolgulu patates topları ilk bakışta uğraştırıcı görünür. Oysa iş sırası doğru kurulduğunda hazırlık bir saati geçmez. Tarifin başarısı patatesin cinsine, haşlama biçimine ve harcın iyice soğutulmasına bağlıdır.

Doğru Patates Seçimi
Patates topu için unlu ve nişastası yüksek patatesler tercih edilir. Bu patatesler haşlandığında kolay ezilir, pürüzsüz bir püre verir ve şekil tutar. Kabuğu ince, içi sarımsı olan ve elde ağır duran patatesler genellikle bu gruptadır. Sulu ve mumsu dokulu patatesler ise ezildiğinde yapışkanlaşır ve top kızarırken açılır. Bu tür patatesler patates salatasında ve fırın yemeklerinde daha çok işe yarar.
Yeşillenmiş ya da filizlenmiş patatesler kullanılmaz. Kabuktaki yeşil bölgeler acı bir tat verir. Filiz gözleri ve yeşil kısımlar soyulurken derin kesilerek atılır.
Kıyma Dolgulu Patates Topları İçin Malzemeler
Bu ölçülerden 20 ile 24 adet orta boy top çıkar.
Patates hamuru
Bir kilo unlu patates
Bir yumurta sarısı
İki yemek kaşığı mısır nişastası
Bir çay kaşığı tuz
Yarım çay kaşığı karabiber
Kıyma harcı
İki yüz elli gram orta yağlı dana kıyma
Bir orta boy kuru soğan
Bir yemek kaşığı domates salçası
Bir tatlı kaşığı kimyon
Bir çay kaşığı pul biber
Yarım demet maydanoz
Bir yemek kaşığı sıvı yağ
Tuz ve karabiber
Kaplama ve pişirme
Yarım su bardağı un
İki yumurta ve bir yumurta akı
Bir buçuk su bardağı galeta unu
Kızartmak için iki su bardağı ayçiçek yağı

Patatesleri Haşlamak
Patatesler kabuklarıyla haşlanır. Soyulup doğranan patates haşlanırken su çeker ve hamur cıvıklaşır. Kabuk bu suyun içeri girmesini sınırlar.
Normal bir tencerede bütün patateslerin yumuşaması yarım saate yakın sürer. Düdüklü tencere ise bu süreyi belirgin biçimde kısaltır. Patatesler tencereye dizilir, üzerlerini ancak örten miktarda su eklenir ve kapak kapatılır. Tencere ses vermeye başladıktan sonra altı kısılır ve sekiz ile on dakika pişirilir. Buhar tamamen çıkmadan kapak açılmaz. Karaca'nın düdüklü tencere seçenekleri arasında 4 artı 6 litre gibi iki farklı hacmi bir arada sunan setler de yer alır. Küçük tencere patates gibi kısa haşlamalara, büyüğü kalabalık yemeklere uyar.
Haşlanan patatesler süzülür ve elde rahatça tutulan bir ısıya inince soyulur. Patates sıcakken ezilir, çünkü soğuyan patates ezildiğinde topaklanır. Ezme işi bir patates ezici ya da çatalla yapılır. Blender ya da mikser kullanılmaz, bıçak nişastayı parçalar ve püre zamk gibi bir kıvam alır.
Ezilen patates geniş bir kapta ılımaya bırakılır. Ilıyan püreye yumurta sarısı, mısır nişastası, tuz ve karabiber eklenir ve kısa süre yoğrulur. Hamur ele yapışmayan, yumuşak ama şekil tutan bir kıvamdadır.
Hamur ele yapışırsa bir yemek kaşığı daha nişasta eklenir. Fazla un ya da nişasta patatesin tadını bastırır, bu yüzden ekleme azar azar yapılır.
Kıyma Harcını Hazırlamak
Soğan ince ince doğranır. Kalın tabanlı bir tava içinde sıvı yağ ısıtılır ve kıyma eklenir. Kıyma önce suyunu bırakır, ardından bu su çekilir ve et kendi yağında kavrulmaya başlar. Bu aşamada kıyma bir tahta kaşıkla sürekli ufalanır, böylece harçta iri topaklar kalmaz.
Kıyma rengini değiştirince soğan eklenir ve soğan yumuşayana kadar birlikte kavrulur. Salça katılır ve kokusu çıkana kadar bir dakika çevrilir. Kimyon, pul biber, tuz ve karabiber eklenir, ocak kapatılır. İnce kıyılmış maydanoz en son karıştırılır.
Harç mutlaka tamamen soğutulur. Sıcak harç patates hamurunu içeriden yumuşatır ve top kızarırken çatlar. Hazırlık bir gün önceden yapılırsa harç buzdolabında bekletilir ve ertesi gün doğrudan kullanılır.
Harcın kuru ve taneli olması da önemlidir. Fazla sulu kalan bir harç topun içinde buhar yapar ve hamuru içten yumuşatır. Bu yüzden kıyma, tavada suyunu tamamen çekene kadar kavrulur.
Kaşar sevenler harca küçük küpler halinde eski kaşar ekler. Peynir pişerken erir ve topun ortasında ince bir peynir akışı oluşturur.
Topları Şekillendirmek
Eller hafifçe ıslatılır. Patates hamurundan ceviz büyüklüğünde bir parça alınır, avuç içinde düzleştirilir ve ortası çukurlaştırılır. Çukura bir tatlı kaşığı kıyma harcı konur. Kenarlar yukarı doğru toplanır, harç tamamen kapatılır ve avuçlar arasında yuvarlanarak top şekli verilir.
Topun hiçbir yerinde kıyma dışarı görünmez. Açık kalan bir nokta kızartma sırasında yağın içeri girmesine ve topun dağılmasına yol açar.
Kaplama için üç ayrı kap hazırlanır. Birincisine un, ikincisine çırpılmış yumurta, üçüncüsüne galeta unu konur. Toplar sırasıyla una, yumurtaya ve galeta ununa bulanır. Daha kalın ve çıtır bir kabuk isteyenler topu ikinci kez yumurtaya ve galeta ununa bular.
Kaplanan toplar bir tepsiye dizilir ve buzdolabında en az yarım saat dinlendirilir. Soğuyan toplar kızarırken şeklini daha iyi korur.
Kızartma ve Daha Hafif Seçenekler
Derin bir tencerede yağ orta yüksek ateşte ısıtılır. Yağın hazır olduğunu anlamak için içine küçük bir ekmek parçası atılır. Parça hemen cızırdayıp yüzeye çıkarsa yağ kıvamındadır. Toplar yağa birkaç adet halinde bırakılır ve her yanı altın rengi alana kadar üç ile dört dakika kızartılır. Kızaran toplar kağıt havlu serili bir tabağa alınır.
Kızartma istemeyenler için airfryer iyi bir alternatiftir. Topların üzerine fırçayla ince bir kat yağ sürülür. Toplar sepete aralarında boşluk bırakılarak dizilir. İki yüz derecede on iki ile on beş dakika pişirilir, yarı sürede sepet sallanarak toplar çevrilir. Fırında pişirmek için toplar yağlı kağıt serili tepsiye dizilir ve iki yüz derecede yirmi ile yirmi beş dakika pişirilir.
Toplu Hazırlık ve Dondurma
Kıyma dolgulu patates topları toplu hazırlanıp dondurulmaya uygundur. Kaplanmış ve pişirilmemiş toplar birbirine değmeden bir tepsiye dizilir ve dondurucuya konur. Toplar sertleşince buzdolabı poşetlerine aktarılır. Poşetin üstüne hazırlık tarihi yazılır.
Dondurulmuş toplar çözülmeden pişirilir. Kızartmada yağın ısısı düşmesin diye tencereye az sayıda top atılır. Airfryer ya da fırında süre birkaç dakika uzatılır. Bir kez çözülen toplar yeniden dondurulmaz.

Misafir Sofrasında Patates Topları
Patates topları sıcakken servis edilir. Geniş bir servis tabağı üzerinde ortaya dizilen toplar, misafirlerin elle alıp kolayca yediği bir ara sıcağa dönüşür. Yanına sarımsaklı yoğurt, acılı domates sosu ya da ince doğranmış bir çoban salatası iyi eşlik eder.
Bu toplar çay saatinin de sevilen tabaklarındandır. Ocakta kaynayan bir çaydanlık ve üstünde demlenen çayla birlikte sofraya gelen patates topları, misafirle uzun bir sohbetin eşlikçisi olur.















