B harfi, botanik dünyasında en zengin çeşitliliğe sahip harflerden biridir. Sebzelerden meyve ağaçlarına, salon bitkilerinden şifalı otlara kadar günlük hayatımızın tam merkezinde yer alan pek çok popüler tür bu harfle başlar. Hem mutfak kültürümüzün vazgeçilmezi olan gıdalar hem de evlerimizi süsleyen dekoratif çiçekler bu geniş listenin bir parçasıdır.

B harfi ile başlayan bitki türü isimleri şunlardır:

Badem, gülgiller familyasına ait, ilkbaharda açtığı pembe-beyaz çiçekleriyle baharın müjdecisi olan bir ağaç türüdür. Meyveleri henüz olgunlaşmamışken "çağla" olarak tüketilir, olgunlaştığında ise sert kabuğunun içindeki besleyici tohumu için hasat edilir. İçerdiği sağlıklı yağlar, E vitamini ve lif sayesinde oldukça değerli bir besin kaynağıdır. Hem kuruyemiş olarak çiğ tüketilir hem de tatlılardan pilavlara kadar mutfakta geniş bir kullanım alanı vardır.

Kabuksuz olarak alınan çiğ bademlerin tazeliğini koruması önemlidir. Hava almayan cam bir saklama kavanozuna konularak serin ve kuru bir erzak dolabında muhafaza edildiğinde, uzun süre boyunca ilk günkü lezzetini ve kıtırlığını korur. Ayrıca badem sütü ve badem unu gibi türevleri de son yıllarda popüler sağlıklı alternatifler arasına girmiştir.

Bamya, ebegümecigiller ailesinden gelen, sıcak iklimleri seven ve sarı renkli güzel çiçeklere sahip tek yıllık bir sebzedir. Koni şeklindeki tüylü meyveleri, sebze olarak tüketilir. İçerdiği kendine has sümüksü doku nedeniyle bazıları tarafından mesafeli yaklaşılsa da, doğru pişirildiğinde oldukça lezzetli ve lif açısından zengin bir besindir. Sindirim sistemini düzenleyici etkisiyle bilinir ve Türk mutfağında önemli bir yere sahiptir.

Bamyanın o meşhur kıvamını dengelemek için pişirme esnasında genellikle bol limon suyu veya koruk suyu kullanılır. Özellikle yaz aylarında taze domates ve zeytinyağı ile hazırlanan bamya yemeği, kaliteli bir çelik tencerede kısık ateşte yavaş yavaş pişirildiğinde lezzeti doruğa ulaşır. Kurutularak kış için saklanması da yaygın bir gelenektir.

Begonya, begonyagiller familyasının en popüler üyesi olan ve dünya genelinde binlerce farklı türü bulunan bir süs bitkisidir. Hem parlak renkli çiçekleri hem de asimetrik ve desenli yaprakları için yetiştirilir. "Çilli begonya" veya "yumrulu begonya" gibi çok bilinen çeşitleri vardır. Doğrudan güneş ışığından hoşlanmaz ancak aydınlık ortamları sever, bu nedenle iç mekanlarda bakımı oldukça kolaydır.

Ev dekorasyonunda canlılık katmak için sıkça tercih edilir. Rengarenk çiçek açan bir begonya türünü, dekoratif bir saksı içerisine yerleştirip yatak odası penceresinin pervazına koymak, odanın havasını anında değiştirir ve sabahları daha enerjik bir uyanış sağlar. Toprağının nemli kalmasını sever ancak aşırı sulamadan kaçınmak gerekir.

Biberiye, ballıbabagiller familyasından olan ve her dem yeşil kalan, iğne yapraklı, çalı görünümlü bir bitkidir. Akdeniz ikliminin karakteristik bitkilerinden biridir ve kendine has keskin, odunsu kokusuyla tanınır. Mutfaklarda özellikle kırmızı et ve tavuk yemeklerini lezzetlendirmek için taze veya kuru baharat olarak sıkça kullanılır. Aynı zamanda hafızayı güçlendirici ve saç köklerini besleyici özellikleri nedeniyle aromaterapi ve kozmetik alanında da popülerdir.

Yemek hazırlarken taze biberiye dallarını ahşap kesme tahtası üzerinde ince ince kıyarken ortaya çıkan o muazzam koku, iştahı açmaya yeterlidir. Bahçelerde ve balkonlarda saksı bitkisi olarak da kolayca yetiştirilebilir. Dokunulduğunda ele sinen kokusu uzun süre kalıcılığını korur.

Böğürtlen, gülgiller familyasına ait, genellikle dikenli ve çalı formunda büyüyen bir meyve türüdür. Doğada yol kenarlarında, orman açıklıklarında kendiliğinden yetişen yabani türlerine sıkça rastlanır. Meyveleri olgunlaştıkça kırmızıdan parlak siyaha döner. Antioksidan açısından son derece zengin olan bu meyve, bağışıklık sistemini destekler.

Toplanan taze böğürtlenler, sabah kahvaltılarında yulaf ezmesinin üzerine veya yoğurt karışımlarına çok yakışır. Özellikle şık bir cam kase içerisinde sofraya getirildiğinde rengiyle göz doldurur. Reçeli ve marmeladı yapılarak kış aylarında da tüketilebilir, ancak taze halinin lezzeti her zaman başkadır.

Bal kabağı, kabakgiller familyasının en iri meyveli üyesi olan ve kalın, sert kabuğu sayesinde kış ayları boyunca saklanabilen bir sebzedir. Turuncu rengini içeriğindeki yüksek beta-karoten miktarından alır. Lifli yapısı sayesinde sindirim dostudur ve tok tutma özelliği vardır. Türk mutfağında genellikle bol şekerle pişirilip üzerine tahin ve ceviz dökülerek yapılan tatlısı ile meşhurdur.

Sadece tatlısı değil, çorbası da kış aylarının vazgeçilmezleri arasındadır. Fırında pişirilen o yumuşacık kabak tatlısı, misafirlere şık bir porselen servis tabağında sunulduğunda akşam yemeklerinin en güzel kapanışını oluşturur. Çekirdekleri de kurutulup kavrularak kuruyemiş olarak tüketilir.

Bambu, buğdaygiller familyasından olan ve inanılmaz büyüme hızıyla bilinen, gövdesi odunsu ve boğumlu bir bitkidir. Asya kültüründe mukavemetin, esnekliğin ve şansın sembolü olarak kabul edilir. Gerçek bambular devasa boyutlara ulaşabilirken, evlerde genellikle "şans bambusu" olarak bilinen ve su içinde yaşayan türleri tercih edilir.

Bakımı son derece kolaydır ve toprağa ihtiyaç duymadan sadece su dolu bir vazoda yıllarca yaşayabilir. Nemi seven bir yapıya sahip olduğu için banyolar için ideal bir bitkidir. Dekoratif taşlarla süslenmiş cam bir vazo içindeki bambular, banyo dolabının üzerindeki rafa yerleştirildiğinde, ortama anında bir spa havası katar ve ferah bir görünüm sağlar.

Barış çiçeği, parlak koyu yeşil yaprakları ve beyaz bir yelkeni andıran zarif çiçekleriyle evlerin en sevilen salon bitkilerinden biridir. Bilimsel adı Spathiphyllum olan bu bitki, bulunduğu ortamdaki toksinleri emerek havayı temizleme özelliğiyle bilinir. Doğrudan güneş ışığına ihtiyaç duymaz, bu da onu az ışık alan köşeler için mükemmel bir seçenek yapar.

Bitki susadığında yapraklarını aşağı doğru bükerek size su ihtiyacını görsel olarak bildirir. Estetik duruşuyla salon dekorasyonunun vazgeçilmez bir parçasıdır. Özellikle modern tasarımlı bir yan sehpanın üzerine konulduğunda, yeşil ve beyazın uyumuyla odanın dekorasyonunu yumuşatır ve huzurlu bir atmosfer yaratır.

Brokoli, turpgiller familyasından gelen ve minik yeşil ağaçlara benzeyen görünümüyle dikkat çeken, besin değeri oldukça yüksek bir kış sebzesidir. Karnabahar ile yakın akrabadır ancak ondan daha yoğun bir vitamin ve mineral içeriğine sahiptir. Özellikle C vitamini, K vitamini ve lif bakımından zengin olması nedeniyle bağışıklık sistemini destekler.

Besin değerlerini kaybetmemesi için pişirme yöntemine dikkat etmek gerekir; uzun süre haşlamak vitamin kaybına yol açar. Ayıklanıp yıkandıktan sonra buharlı pişirici aparatı kullanılarak veya az suda hafif diri kalacak şekilde pişirildiğinde, o canlı yeşil rengini ve besleyici özelliklerini en iyi şekilde muhafaza eder.

Bakla, baklagiller familyasının en eski üyelerinden biri olan, protein ve vitamin açısından zengin tek yıllık bir bitkidir. Baharın müjdecisi olarak kabul edilir ve kendine has, hafif keskin bir kokusu vardır. Taze kabuklu haliyle zeytinyağlı yemeği yapılabildiği gibi, iç taneleri kurutularak da tüketilir. Özellikle Ege mutfağında "fava" yapımında kullanılan ana malzemedir.

Fava yaparken iyi haşlanmış iç baklaların pürüzsüz bir kıvam alması çok önemlidir. Haşlanan baklalar, zeytinyağı ve dereotu eklenerek güçlü bir mutfak robotundan geçirildiğinde o kadifemsi dokuya ulaşır. Sofralarda meze olarak servis edildiğinde hem lezzetiyle hem de besleyiciliğiyle öne çıkar.

Bignonya, genellikle "Acem Borusu" adıyla da bilinen, trompet şeklindeki turuncu veya kırmızı çiçekleriyle dikkat çeken tırmanıcı bir bitkidir. Sarmaşık yapısı sayesinde duvarları, çitleri veya kameriyeleri kısa sürede kaplayarak harika bir görsel şölen oluşturur. Güneşi çok sever ve sıcak yaz günlerinde en canlı halini alır.

Hızlı büyüme özelliği sayesinde bahçelerde istenmeyen görüntüleri kapatmak veya gölgelik alanlar yaratmak için mükemmel bir seçenektir. Kökleri sağlamdır ve tutunduğu yere sıkıca yapışır. Çiçekleri nektar bakımından zengin olduğu için kelebekleri ve arıları bahçeye çekerek doğal döngüye katkıda bulunur.

Buğday, insanlık tarihinin en temel besin kaynağı olan ve buğdaygiller ailesine adını veren tek yıllık otsu bir bitkidir. Altın sarısı başaklarıyla uçsuz bucaksız tarlaları kapladığında bereketi simgeler. Un, bulgur ve irmik gibi temel gıdaların hammaddesi olması nedeniyle stratejik bir öneme sahiptir ve dünyanın hemen her yerinde tarımı yapılır.

Tarladan sofraya uzanan yolculuğu genellikle sıcak bir somun ekmek olarak son bulur. Fırından yeni çıkmış ekmeklerin o gevrek dokusunu ve yumuşaklığını kaybetmemesi için hava alan kapaklı bir ekmek kutusunda saklanması, hem bayatlamayı geciktirir hem de mutfak tezgahında düzenli bir görünüm sağlar.

Banotu, patlıcangiller familyasından olan, zehirli içeriğiyle bilinen ancak tıbbi değeri de yüksek olan otsu bir bitkidir. Üzeri yapışkan tüylerle kaplıdır ve kendine has, pek de hoş olmayan ağır bir koku yayar. İçeriğindeki güçlü alkaloidler nedeniyle sinir sistemi üzerinde belirgin etkileri vardır ve tarih boyunca ağrı kesici veya sakinleştirici olarak kullanılmıştır. Ancak bilinçsiz kullanımı ciddi zehirlenmelere yol açabildiğinden, günümüzde sadece ilaç sanayisinde kontrollü olarak işlenerek tıbbi amaçlarla değerlendirilir; evde kullanıma uygun değildir.

Bergamot, sedef otugiller ailesine mensup, dış görünüşü pütürlü ve armut şeklindeki bir limona benzeyen narenciye türüdür. Meyve eti oldukça ekşi ve acımsı olduğu için genellikle doğrudan meyve olarak tüketilmez; bunun yerine kabuğundan elde edilen kıymetli esansiyel yağ için yetiştirilir. Dünyaca ünlü "Earl Grey" çayına o karakteristik, parfümsü aromasını veren madde işte bu bergamot yağıdır.

Çay saatlerinin vazgeçilmezi olan bu aromatik lezzet, sadece tadıyla değil kokusuyla da zihni canlandırır. Demlenen taze bergamot aromalı çayı, zarif desenli bir porselen fincanda yudumlamak, keyifli bir sohbetin veya dinlenme anının tadını ikiye katlar.